Koło drewniane

Fragment drewnianego koła szprychowego zachowany jest w formie jednego dzwonu obody z dwoma szprychami, lecz bez piasty. Pochodzi z badań archeologicznych prowadzonych na obszarze szczecińskiego Podzamcza. Opisywany fragment został pozyskany z ćwiartki C2-3 wykopu VI, zlokalizowanego w obrębie kwartału 5. Zalegał w warstwie XXXVII i zainwentaryzowano go początkowo pod numerem polowym 7055/5/VI/S.

Obodą nazywano zewnętrzną obręcz koła przygotowaną z jednego lub kilku segmentów drewna zmontowanych razem za pomocą kołków. Pojedynczy segment obody nosi zaś nazwę dzwonu. W centrum, pojedyncze szprychy koła zbiegały się i łączyły na piaście, przez którą przechodziła oś pojazdu.  

Prezentowany obiekt pierwotnie stanowił jeden z pięciu segmentów koła szprychowego o średnicy około 78 cm. Fragment zachowanej obręczy koła ma postać w przekroju zbliżoną do prostokąta, który krótszym bokiem dotyka podłoża. W segmencie zachowały się dwie szprychy, przechodzące na wylot przez obręcz, i wchodzące drugim końcem w, obecnie nie zachowaną, piastę. Poszczególne element koła łączone są kołkami, z jednym zachowanym i gniazdem po drugim widocznym naprzeciwległym końcu segmentu. Zabytek został zakonserwowany.

Ten zachowany fragmentarycznie egzemplarz ma konstrukcję podobną do repliki koła szprychowego z Kamienia Pomorskiego znajdującą się w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie pod numerem inwentarza MNS/A/19654.

Sławomir Słowiński