treść serwisu

Norma wyżej

scena rodzajowa

Jest częścią kolekcji: Europejscy klasycy nowoczesności

Nota popularyzatorska

Urodzony w Moskwie Marian Tomaszewski (1904–1968) rozpoczął naukę w rosyjskim gimnazjum, lecz po rewolucji październikowej przeniósł się z rodzicami do Polski. Matura w Państwowym Seminarium Nauczycielskim Męskim im. Juliusza Słowackiego w Lublinie (1926) umożliwiła przyszłemu malarzowi zatrudnienie w oświacie, z którą związał niemal całe życie zawodowe. Po uzyskaniu dyplomu na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych uczył rysunku w stołecznych szkołach średnich.

W okresie okupacji hitlerowskiej wrócił do Lublina, gdzie otrzymał funkcję instruktora na kursach plastycznych Janiny Miłosiowej (1896–1983), a później w niemieckiej Szkole Malarsko-Rysunkowej. Równolegle do działalności pedagogicznej Tomaszewski brał udział w podziemnym życiu kulturalnym. Po wyzwoleniu miasta tworzył zręby instytucji z Tymczasowym Zarządem Związku Zawodowego Artystów Plastyków, którego został prezesem.

Doświadczenia lubelskie wpłynęły na powierzenie mu misji organizacji życia artystycznego w Szczecinie, gdzie dotarł we wrześniu 1945 r. W Wojewódzkim Wydziale Kultury i Sztuki pełnił funkcję referenta do spraw plastyki, w lokalnym oddziale ZZAP – wiceprezesa, zakładał Towarzystwo Krzewienia Kultury na Pomorzu Zachodnim i Wolne Studium Sztuk Plastycznych (od 1947 r. Szkoła Sztuk Plastycznych, a od 1948 – Państwowe Ognisko Kultury Plastycznej), którego został kierownikiem.

Wspomnienia wojenne i pionierskie zaangażowanie stały się głównym tematem jego dzieł. Obraz Norma wyżej (1947), utrzymany w stylistyce ulubionych malarzy paryskich, Fernanda Légera (1881–1955) i Pabla Picassa (1881–1973), a także nawiązujący do koncepcji sztuki prymitywnej, przedstawia scenę odbudowy. Zwielokrotnienie postaci z młotem w ręce, ukazanej na tle fragmentu muru o podobnym zarysie, oddaje ideę jedności robotniczego zapału, która koresponduje z propagandowymi hasłami umacniającej się władzy komunistycznej. Mimo powrotu Tomaszewskiego do Warszawy w 1951 r., kontakty towarzyskie i zawodowe łączyły artystę z Pomorzem Zachodnim do końca życia.

 Szymon Piotr Kubiak



Sygnatury i napisy:

  1. Napis;sygnatura: na recto u dołu po lewej; tm.

Informacje o obiekcie

Informacje o obiekcie

Autor / wytwórca

Tomaszewski, Marian (1904–1968)

Rodzaj obiektu

obraz

Technika

technika olejna

Tworzywo / materiał

dykta

Pochodzenie / sposób pozyskania

zakup

Czas powstania / datowanie

1947

Miejsce powstania / znalezienia

powstanie: Szczecin (województwo zachodniopomorskie) - 

Właściciel

Muzeum Narodowe w Szczecinie

Numer identyfikacyjny

MNS/SE-M/475

Lokalizacja / status

obiekt nie jest teraz eksponowany

Może Cię również zainteresować:

Dodaj notatkę

Edytuj notatkę

0/500

Jakiś filtr
Data od:
Era
Wiek:
+
Rok:
+
Data do:
Era
Wiek:
+
Rok:
+
asd